HỌC HỎI KINH THÁNH
Bài dạy của Cha Tổng Đại Diện Phaolô Lưu Văn Kiệu

CHÚA NHẬT XIV THƯỜNG NIÊN

Đề tài của Chúa Nhật hôm nay là sự bình an của Chúa. Sự bình an đó được diễn tả dưới nhiều khía cạnh: vui mừng, yên ổn, thịnh vượng, đảm bảo, yên ủi. Đó là tình trạng được hứa ban cho Giêrusalem phục hưng, sau thời kỳ lưu đày ở Babylon (bài đọc I). Giêrusalem mới là Giáo hội đến thực hiện trọn vẹn lời tiên tri đó. Với kho tàng bình an mà Chúa Giêsu đem ra để mời tất cả những ai thành tâm thiện chí. Giáo Hội có bổn phận phải loan truyền sự bình an đó đến tất cả mọi người. Việc 72 môn đệ vâng lệnh Chúa ra đi rao giảng Phúc âm là bước khởi đầu của việc thực hiện sứ mạng đó (bài Phúc âm). Đó là công cuộc cứu chuộc của Chúa: giao hòa nhân loại lại với Thiên Chúa, mang bình an đến cho thế gian. Chúng ta được mời gọi vui mừng đón nhận ơn cao cả đó (đáp ca,Tv65 và bài đọc I).

BÀI ĐỌC I. Is. 66,10-14c
+ Chúng ta có thể chia bài này làm hai phần:
10-11: Kêu gọi dân Giêrusalem hãy vui mừng và tin tưởng đón nhận hồng ân Chúa ban cho Giêrusalem như con đón nhận sữa của mẹ.
12-14c: Chúa sẽ ban sự bình an của Chúa dư tràn, sự bình an đó được diễn tả bằng hình ảnh:
- Giàu sang sung túc: vinh quang muôn dân tràn tới như thác lũ.
- Đời sống sẽ được bảo đảm: như đứa con ở trong tay người mẹ, được nuôi dưỡng và che chở.
- Thành trì sẽ được tái thiết: như mẹ an ủi con sau cơn buồn phiền, Chúa sẽ xây dựng lại Giêrusalem sụp đổ vì chiến tranh, lúc dân bị đi đày.
- Đời sống sẽ được hưng thịnh: như cây cỏ sau trận mưa dông tươi tốt trở lại.
- Chúa sẽ phù hộ che chở cách đặc biệt: dân chúng sẽ nhìn thấy bàn tay quyền lực thi ơn bố đức của Chúa.

+ Ý nghĩa một vài từ ngữ.

Sữa: sữa bò và sữa dê là một trong những món ăn căn bản của người Do thái (gốc du mục). Sự dư tràn là dấu của giàu sang sung túc, là hình ảnh của hạnh phúc mà Đấng Cứu thế mang đến.

Mẹ: thường để diễn tả lòng thương xót dịu hiền của Thiên Chúa. Kinh Thánh mượn hình ảnh của người mẹ. Cũng như người mẹ, Người an ủi chúng ta, ở đây Giêrusalem thay mặt cho Thiên Chúa đóng vai trò người mẹ đó: nuôi dưỡng, che chở, an ủi, chìu chuộng con cái trong thành: do đó, trong bài đọc, những cử chỉ của người mẹ khi thì áp dụng cho Chúa, khi thì áp dụng cho Giêrusalem.

Bàn tay Thiên Chúa. Được dùng riêng hoặc chung với “cánh tay”, có nghĩa là quyền lực của Thiên Chúa. “Bóng bàn tay” Chúa chỉ sự che chở đầy quyền lực của Chúa. Trong tay Chúa, chúng ta tìm được sự bảo đảm. Bàn tay còn có nghĩa là chiếm hữu. Tôi tớ Chúa sẽ thấy Chúa đặt bàn tay trên mình nhận mình thuộc quyền Người và Người sẽ che chở cho mình.

Kết luận: Sau khi lưu đày trở về, dân Giêrusalem tuy được bình an một thời gian, nhưng không thể nào thấy những điều Chúa hứa được thực hiện trọn vẹn. Chỉ có Chúa Giêsu và nước của Người là Giêrusalem mới, là Giáo hội mới thực hiện được hoàn hảo những lời Chúa dùng các tiên tri và lịch sử dân Do thái để báo trước.

Áp dụng cụ thể.

- Thời của chúng ta mới thật là thời cánh chung và Giáo Hội mới thật là Giêrusalem mới, được Thiên Chúa tái thiết lại. Giáo Hội là người mẹ hoàn hảo lo nuôi dưỡng con, nâng niu chìu chuộng con, và an ủi vỗ về những đứa con bị đày ải dưới ách tội lỗi trở về. Thức ăn mà Giáo Hội ban cho ta thật là những thức ăn bổ dưỡng, quí giá như sữa mẹ: các bí tích, Lời Chúa, các huấn giới của Giáo Hội, mà chúng ta còn có những thứ quí giá hơn sữa: là Mình Máu Thánh Chúa Giêsu.

- Chúng ta nhiều khi an hưởng mà không nhận biết giá trị của những hồng ân GH mang lại cho ta. Tiên tri Isaia kêu gọi chúng ta hãy vui mừng, hân hoan để tận hưởng được những hồng ân đó.

- Ơn của Chúa ban không bao giờ vừa đủ cho chúng ta, mà trái lại luôn luôn dư tràn: như nước dưới sông, như thác lũ ngập tràn.

- Chúng ta thấy cỏ dại như chết đi, tàn lụi. Sau mùa nắng cháy: nhưng chỉ một vài đám mưa chúng ta đủ thấy nó xanh tốt lạ thường. Cũng vậy, tâm hồn chúng ta, sự sống thiêng liêng trong chúng ta cũng sẽ bừng lên mau chóng khi chúng ta nhận được sự bình an của nước Trời.

PHÚC ÂM Lc 10,1-12. 17-20.

Câu hỏi hướng ý.
- Tại sao trong bài nói rõ số 72 (hoặc 70) môn đệ?
- Đối với GH thời đầu và đặc biệt đối với độc giả của Luca, việc sai gởi 72 môn đệ này có tầm quan trọng như thế nào?
- Tại sao các môn đệ phải đi từng hai người?
- Lời cầu nguyện cho những người thợ gặt có ý nghĩa gì?
- Tại sao Chúa không cho chào hỏi dọc đường?
- Lời chúc “bình an cho nhà này” có nghĩa gì? Chỉ là câu chúc theo phép lịch sự chăng? Tại sao sự bình an lại trở về với người chúc? Con cái sự bình an là gì?
- Tại sao không nên đi nhà này sang nhà nọ?

+ Matthêu (9,35.10.15) và Marcô (6,7-13) thuật lại việc Chúa Giêsu sai gởi 12 tông đồ đi truyền giáo, chỉ có một mình Luca chia làm hai lần: 9,1-6. Chúa Giêsu sai gởi 12 tông đồ và 10,1-20. Chúa Giêsu sai gởi 72 môn đệ. Đối với GH thời đầu, điều này có ý nghĩa quan trọng đặc biệt: ngoài 12 tông đồ ra, còn một số người khác cũng được gọi là tông đồ và cũng được Chúa Giêsu sai gởi đi rao giảng: như Têphanô, Philipphê, Phaolô, Apôlô và chính Luca nữa.

Con số 72 (có nhiều bản văn để 70) hướng chúng ta đến bảng phân chia nhân loại làm 72 dân tộc của Sáng thế ký chương 10 (bảng Do thái chia làm 70, bảng Hy lạp 72). Như vậy con số 72 ở đây muốn nói lên Chúa Giêsu nhằm rao giảng sứ điệp của mình cho tất cả nhân loại chớ không phải chỉ cho dân Do thái. Nên việc sai gởi 72 môn đệ này là hình ảnh bắt chước việc rao giảng cho dân ngoại được thuật lại trong Tông đồ công vụ: đó là ý nghĩa quan trọng thứ hai của đoạn này.

+ Chúa Giêsu “chỉ định” và sai gởi họ “từng hai người”: hai lời này nhằm diễn tả tính cách chính thức và pháp lý của việc sai gởi. Đối với người Do thái, khi làm chứng thì phải có 2 người làm chứng thì chứng cớ của họ mới giá trị và có tính cách pháp lý. Đàng khác, Chúa Giêsu sai từng hai người cũng có nghĩa là rao giảng Phúc âm không phải là công việc riêng rẻ của một cá nhân mà phải là công việc của cộng đoàn, dầu cho đó là một cộng đoàn tối thiểu: hai người.

+ “Lúa chín đầy đồng”. Nhân loại được so sánh như đám ruộng lúa chín phải gặt đem về kho lẫm nước Trời. ‘Chúng con hãy cầu nguyện xin chủ ruộng sai thợ gặt”. Câu này có 3 ý nghĩa:

1. Chính Chúa là chủ ruộng và chính Người quyết định về việc gặt hái, việc kêu gọi thợ gặt. Chúng ta được nhận vào nước Trời là do ơn của Người ban. Mà ơn đó, chúng ta phải xin mới được.

2. Chúng ta có thể tham dự vào công cuộc cứu rỗi nhân loại của Chúa bằng lời cầu nguyện, ăn chay và bằng việc rao giảng. Chính Chúa cứu rỗi, nhưng Chúa muốn để cho chúng ta có thể phụ với Người.

3. Điều này nhắc các môn đệ phải ý thức là do ơn Chúa mà mình được kêu gọi làm con Chúa và được Chúa sai gởi đi rao giảng, chúng ta chỉ là cộng tác viên của chủ.

+ “Thầy sai chúng con như chiên vào giữa sói rừng”:

1. Một sứ mạng khó khăn, đầy nguy hiểm.

2. Một sứ mạng hòa bình, nhân từ giống sứ mạng Chúa Giêsu “Chiên Thiên Chúa, Đấng xoá tội trần gian”. Không phải bằng cách lên án kẻ có tội mà là tự hiến tế mình. “Tái lập hòa bình bằng máu của Thánh giá” (Col 1,20)

3. Thái độ của thế gian đối với công cuộc và sứ điệp của Chúa Giêsu như chó sói đối với chiên. Người được sai không có gì để tự vệ.

+ “Đừng mang theo túi tiền”.

1. Có thể hiểu đi theo câu 3: tuy nguy hiểm khó khăn, các môn đệ không thể cậy dựa vào bất cứ vật gì của mình để tự vệ, nghèo khó, tin cậy vào Chúa.

2. Có thể hiểu đi theo câu 4b “đừng chào hỏi ai dọc đường”: người môn đệ phải dứt khoát với bất cứ tật gì có thể làm mình xao lãng với công cuộc chánh yếu củamình: đó là một ý nghĩa khác của đức khó nghèo.

3. Có thể hiểu đi theo câu 7: chúng talà thợ gặt của nước Trời, chúng ta có quyền sống do công việc chúng ta làm, chúng ta khỏi phải và đừng bận tâm về sự sống vật chất, người khác phải lo và Chúa chắc chắn lo cho chúng ta. Giống như các thầy Lêvi trong đạo cũng có quyền được cộng đoàn chu cấp (Num 18, 31;1Cor 9,7-16). Đây cũng là một ý nghĩa của đức khó nghèo.

Theo mạch văn thì ở đây có lẽ nên hiểu theo nghĩa 1và 2. Nhưng trong đoạn văn song song của Matthêu thì rõ ràng hiểu theo nghĩa ba ( Mt 10, 9-10).

+ “Đừng chào hỏi ai dọc đường”: không nhằm bảo người môn đệ phải mất phép lịch sự đâu, mà có ý ngăn ngừa để họ khỏi mất thì giờ xao lãng vì những việc, những thói quen không ích lợi của người đời (người Do thái chào hỏi dài dòng). Người sứ giả phải hoàn toàn bắt tay vào công việc, nên phải khẩn trương; tất cả các sứ giả đều gấp rút: Maria hối hả lên đường, các mục đồng vội vã đến Bêlem, Philipphê chạy theo (Act 8,30), chúng ta nhớ lời tiên tri Elisée dặn người môn đệ của mình (2 Reg 4,29).

+ “Bình an cho nhà này”. Người Do thái thường chào nhau bằng cách chúc bình an cho nhau (shalon). Nhưng Chúa Giêsu chắc chắn không phải chỉ muốn bảo các môn đệ giữ một câu chào hỏi theo phép lịch sự, mà là nói lên một lời chúc lành, mang ơn cứu rỗi thật sự cho người đón nhận. Chúa đã sai phái lời Người đến con cái Israel , loan báo cho sự bình an nhờ Chúa Giêsu Kitô (Act 10, 36). Chúa Kitô là Hoàng tử của bình an (Jo 14,27). Sự bình an và Thánh Thần là những ơn lớn lao Chúa hứa ban cho thời cánh chung.

Con cái sự bình an: những kẻ được Chúa kêu gọi, biết đáp ứng lại bằng cách thực hiện những đòi hỏi của Nước Trời, họ là những thừa kế của sự bình an Chúa Kitô, của những của cải thời cánh chung. Sự bình an trở về với các con: kiểu nói để diễn tả lời chúc lành nầy không phải là lời nói suông mà là có hiệu quả thật sự trên người nhận.

+ “Đừng đi nhà này qua nhà nọ”: cái bận tâm lớn lao của người môn đệ phải là việc rao giảng sứ điệp của Nước Trời, còn các việc ăn uống, tiện nghi, cách người ta đối xử với cá nhân mình không bao giờ nên đặt thành vấn đề. Dời đổi chỗ ở có nghĩa là mình không hoàn toàn chỉ lo Lời Chúa mà còn lo tiện nghi bản thân, có nghĩa mình đánh hạ giá người đón tiếp mình trước mà cũng có nghĩa là mình làm cho người ta hạ giá mình.

+ Ăn uống những thứ họ có.

1. Đừng đòi hỏi.
2. Có quyền hưởng dụng. Mình không phải là gánh nặng vô ích cho người ta. Điều người môn đệ nhận không phải là của để bố thí mà đó là đồng lương chính đáng đáp lại một món quí báu hơn mà mình mang đến cho gia chủ. “Ăn những thức ăn người ta đem cho”: có lẽ có nghĩa là đừng bận tâm vật này thanh sạch hoặc không thanh sạch theo lề luật (1 Cor 10, 27).

+ Phủi bụi chân: người Do thái khi từ xứ ngoại trở về phủi bụi chân trước khi bước lên đất thánh, đất Chúa hứa là quê hương của họ: chứng tỏ không có sự thông hiệp giữa Do thái và ngoại giáo.

+ Công cuộc cứu chuộc của Chúa Giêsu là chiến thắng ma quỉ và tội lỗi. Các môn đệ được tham dự sự chiến thắng đó. Và đây là một sự chiến thắng quyết định: ta thấy Satan từ trời rơi xuống như lằn chớp. Các môn đệ mọi thời được nhận quyền trên Satan và bè đảng tượng trưng qua hình rắn rít và bò cạp.

+ Việc chiến thắng ma quỉ như là khía cạnh tiêu cực của ơn cứu chuộc, khía cạnh tích cực là các môn đệ, tất cả những ai theo Chúa đều được cứu rỗi, tham dự vào Nước Trời, vào sự sống của Chúa.

Kết luận: Công cuộc của Chúa là mang bình an đến cho nhân loại. GH, các môn đệ của Chúa nhận lãnh sứ mạng loan truyền sự bình an đó cho loài người, cho tất cả mọi người. Sự kiện đó được diễn tả trong đời sống Chúa Giêsu qua việc Chúa sai gởi 72 môn đệ. Ngoài ra, chúng ta được Chúa chỉ dạy cho biết phải có thái độ nào, tư tưởng nào trong khi thi hành sứ mạng đó.

Vài áp dụng cụ thể làm ví dụ:

- Khi thấy thế gian tỏ ra hung ác như sói rừng, cái cám dỗ của chúng ta là cũng nhe hàm răng chiến ra mà cự lại. Nhưng hãy nhớ lời Chúa nói “Tasai các con”. Nếu chúng ta muốn trung thành với sứ mạng Chúa giao phó, chúng ta luôn phải là con chiên nghĩa là sẵn sàng chết không tự vệ. Không phải chúng ta chủ trương khiếp nhược đâu, mà chính đó là đường lối của Chúa Giêsu, con chiên tự hiến tế mình để cứu nhân loại. Nếu chúng ta không chết như con chiên, chúng ta không làm chứng cho Chúa Kitô nữa. -